Kuvayi Milliye'nin kaldırılmasının sebepleri nelerdir?
Kuvayi Milliye'nin kaldırılması biraz zorunlu bir karardı aslında. O dönemde düzenli ordu kurulmaya çalışılırken, bu dağınık yapının artık işleri zorlaştırdığı görülmüştü. İşte benim aklıma gelen, en çok konuşulan sebepler:
1. Disiplinsizlik ve Keyfi Uygulamalar: Kuvayi Milliye ilk başta işe yaradı, düşmanı oyaladı falan eyvallah. Ama zamanla bu gruplar kontrolden çıkmaya başladı. Kendi kafalarına göre adam yargılıyorlar, ceza kesiyorlar, hatta bazen halktan zorla yiyecek, para topluyorlardı. Düzenli bir disiplin mekanizması yoktu. Bu da halkın onlara olan güvenini sarsmaya başlamıştı.
2. Askeri Başarısızlıklar: Birliklerin gücü düşmanı yavaşlatmaya yetti ama büyük ve organize ordularla baş edemediler. Özellikle Batı Cephesi'nde Yunan ilerleyişi karşısında istenen direnci gösteremediler. Büyük çatışmalarda yetersiz kalıyorlardı. Örneğin, I. İnönü Savaşı öncesindeki durumlar, düzenli bir askeri yapının şart olduğunu gösterdi.
3. Tek Merkezden Yönetim İhtiyacı: Mustafa Kemal Paşa ve Temsil Heyeti (sonra Meclis) tek bir merkezden yönetilen, disiplinli bir ulusal ordu kurmayı hedefliyordu. Kuvayi Milliye'nin her biriminin kendi başına buyruk hareket etmesi, bu merkezi otoriteye ve ulusal hedeflere ulaşmaya engel oluyordu. Düşmanı yenmek için tek komuta altında birleşmek şarttı.
4. Çerkez Ethem ve Diğer Ayaklanmalar: En somut sebep buydu bence. Çerkez Ethem gibi güçlü Kuvayi Milliye liderleri, düzenli orduya katılmayı reddettiler ve hatta TBMM'nin otoritesine karşı ayaklandılar. Ethem'in isyanı, Kuvayi Milliye'nin artık bir çözüm değil, bizzat bir sorun haline geldiğini gösterdi. Bu isyan bastırıldıktan sonra Kuvayi Milliye tamamen lağvedildi ve düzenli orduya geçiş tamamlandı.
Başlangıçta çok işe yarayan bu yapılar, zamanla hem disiplinsizlik hem de askeri yetersizlik nedeniyle, kurulmaya çalışılan ulusal devlet yapısı önünde engel olmaya başlamıştı. Mecburen kaldırıldı.
Çerkez Ethem olayı bardağı taşıran son damla oldu bence. Adam Meclis'in otoritesini tanımadı resmen, kendi başına devlet gibi hareket etmeye kalktı. Olay artık düşmanla savaşmaktan çıktı, içerideki isyanı bastırmaya döndü. Böyle bir yapıyı tutmak imkansızdı.
Kuvayi Milliye sadece gerilla savaşı yapıyordu. Büyük taarruz için, düşmanın ana gücünü kırmak için büyük birlikler, ağır silahlar ve iyi bir komuta zinciri lazımdı. Bu yüzden askeri zorunluluktan kalktı. Yoksa kimse emeklerini inkar etmedi, ama dönemin şartları değişmişti.
Bence en büyük sebep düzeni bozmaya başlamalarıydı. Savaş kazanılacaksa, herkesin tek bir yerden emir alması lazımdı. Kuvayi Milliyeciler de askere katılmak istemiyordu, kendi bildiklerini okuyorlardı. Halk da şikayetçi olmaya başlamıştı bu adamların keyfi hareketlerinden.
Kaldırılmasının temelinde otorite boşluğunu bitirmek yatıyordu. Düşün ki, ülkenin her yerinde farklı komutan, farklı kural var. Devlet kuruyorsan, ordu tek bir bayrak altında toplanmalıydı. Yoksa kim kime hesap verecek? Atatürk haklıydı, düzenli ordu şarttı.
Halktan zorla erzak almaları, hatta bazen kendilerine karşı çıkan köylüleri cezalandırmaları falan çok tepki çekmişti. Başta kahramandılar ama sonra halk için de sorun olmaya başladılar. Yani sadece askeri bir sebep değil, halkın desteğini kaybetme riski de vardı. Merkezi otorite, halkın huzurunu sağlamak için de onları kaldırmak zorundaydı.
Ya o dönemde zaten asıl hedef düşmanı tamamen kovmaktı. Kuvayi Milliye oyalama taktiği için iyiydi ama cephe savaşı yapamazdı. Yunan ordusunun karşısına profesyonel, eğitimli bir güç çıkarmak gerekti. Bu yüzden düzenli ordu kuruldu, Kuvayi Milliye de işlevini tamamladı.
- Bilgisayar
- Bilim
- Biyografi
- Biyoloji
- Coğrafya
- Diğer
- Din - İnanç
- Diyet - Fit yaşam
- Dizi - Film
- Doğa
- Edebiyat
- Eğitim
- Felsefe
- Fen bilimleri
- Fizik
- Hayvanlar
- İlişkiler
- İş - Ekonomi
- İtiraflar
- Kimya
- Kültür
- Matematik
- Müzik
- Nasıl yapılır?
- Oyunlar
- Psikoloji
- Sağlık
- Seyahat
- Siyaset
- Spor
- Stil - Moda
- Tarih
- Teknoloji
- Yabancı Dil
- Yazılım - Kodlama
- Yiyecek - İçecek
johannes adlı üyenin sorusuna 7 kişi cevap verdi.