Arşimet'in Ölüm Işını nedir ve nasıl kullanılır?
Ya o ölüm ışını olayı biraz şehir efsanesi gibi bir şey aslında. Yani gerçekten kullanılıp kullanılmadığı, hatta yapılıp yapılmadığı bile kesin değil. Ama hikayesi şöyle:
1. Tarihçe ve İddia:
Rivayete göre, Arşimet memleketi Siraküza'yı Romalıların kuşatmasından korumak için bunu icat etmiş. Olay MÖ 212 civarında Siraküza Kuşatması sırasında geçiyor. Romalı gemileri şehre yaklaşınca, Arşimet bir sistem kuruyor ve bu sistemle gemileri yakıyor.
2. Nasıl Çalıştığı İddia Ediliyor:
İddia şu ki, büyük, parlak kalkanlar ya da cilalı metal levhalar kullanmış. Bu levhaları, büyük bir parabolik ayna veya birden çok küçük aynanın birleşimi gibi düşün. Amaç, güneş ışınlarını tek bir noktada, yani düşman gemilerinin üzerine odaklamak.
Bu şekilde odaklanan güneş enerjisi, gemilerin ahşap kısımlarını tutuşturacak kadar ısı üretiyormuş. Yani basit bir fizik prensibi: Işığın bir noktada yoğunlaştırılması. Hani büyüteçle karıncayı yakmaya çalışmak gibi, ama devasa boyutta.
3. Gerçeklik Durumu:
Olabilirlik: Teorik olarak mümkün. Güneş enerjisini odaklayarak ahşabı tutuşturmak fizik kurallarına aykırı değil.
Pratik Zorluklar: Bir gemiyi yakacak kadar büyük bir odaklama yapmak için çok büyük ve çok iyi hizalanmış aynalar gerekir. Ayrıca gemilerin sürekli hareket etmesi, günün saati, hava durumu (bulutlar, sis) gibi faktörler bunu çok zorlaştırır. Güneş ışınlarını aynı anda bir sürü gemiye yönlendirmek neredeyse imkansız.
Modern Deneyler: Bu efsane çok araştırıldı. Özellikle MIT'den bir ekip ve MythBusters (Efsane Avcıları) gibi programlar denemeler yaptı. Genelde şu sonuca vardılar: Çok zor, ancak teorik olarak çok yakın mesafede ve mükemmel güneşli koşullarda belki mümkündü. Ama bir savaş silahı olarak kullanışlılığı çok düşüktü.
Arşimet'in zekasına yakışan harika bir hikaye, ama büyük ihtimalle ya abartılı bir efsane ya da Arşimet'in yaptığı daha basit bir savunma düzeneğinin yanlış anlaşılması. Forumlarda bu konu hep tartışılır zaten.
Ölüm Işını dediğin şey, Arşimet'in müthiş zekasının ürünü olduğu iddia edilen, devasa bir güneş enerjisi odaklama sistemi. Siraküza kuşatması sırasında gemileri yakmak için kullanıldığı söyleniyor. Basitçe, güneş ışınlarını tek bir noktaya toplayan bir tür dev ayna görevi görüyor. Nasıl kullanılır? Güneş ışığının olduğu bir günde, aynaları düşman gemisine odaklayarak. Ama gerçekliği çok şüpheli, modern bilim bile zor diyor.
Ben bunu bir belgeselde izlemiştim. MIT'den öğrenciler denemişti galiba. Birsürü küçük ayna kullanıp ışığı bir noktaya yığmaya çalıştılar. Sonuç olarak, ahşabın duman çıkarması falan mümkün oldu, ama gerçekten alev alması çok zor. Yani teorik olarak güneş ışınını yeterince odaklayabilirsen yanar, ama savaş koşullarında o kadar hassas bir düzenek kurmak imkansızdır. Bence şehir efsanesi.
Arşimet ölüm ışınını Romalılar Siraküza'yı işgal ederken savunma için yapmış. Klasik optik dersi aslında; paralel gelen ışınları odak noktasına toplayıp ısıyı artırıyorsun. Amaç, güneş ışığını büyük bir parabolik yansıtıcı ile geminin ahşap yüzeyine yöneltmek. Bu ışın o kadar güçlü olacak ki, ahşap tutuşacak. Yapılmış olsa bile, çok kısa mesafede, öğle vakti ve rüzgarsız havada falan çalışır herhalde.
Adı bile havalı: Ölüm Işını! Amacı basit, güneşi kullanarak düşman gemilerini yakmak. Kullanımı: Yeterince büyük ve parlak yansıtıcı yüzeyleri (kalkanlar) alıyorsun, bunları düşman gemisine doğru hizalıyorsun. Bütün yansıyan ışık bir noktada buluştuğunda, o nokta aşırı ısınıyor. Muhtemelen tek bir büyük ayna değil de, askerlerin tuttuğu yüzlerce küçük ayna kullanılmıştır.
- Bilgisayar
- Bilim
- Biyografi
- Biyoloji
- Coğrafya
- Diğer
- Din - İnanç
- Diyet - Fit yaşam
- Dizi - Film
- Doğa
- Edebiyat
- Eğitim
- Felsefe
- Fen bilimleri
- Fizik
- Hayvanlar
- İlişkiler
- İş - Ekonomi
- İtiraflar
- Kimya
- Kültür
- Matematik
- Müzik
- Nasıl yapılır?
- Oyunlar
- Psikoloji
- Sağlık
- Seyahat
- Siyaset
- Spor
- Stil - Moda
- Tarih
- Teknoloji
- Yabancı Dil
- Yazılım - Kodlama
- Yiyecek - İçecek
besrat adlı üyenin sorusuna 6 kişi cevap verdi.