Galileo, dünyanın yuvarlak olduğunu kanıtlamış mıdır?

kesinlikle hayır. bak bu çok yaygın ama yanlış bir bilgi. dünyanın yuvarlak olduğu bilgisi (küre şekli aslında) milattan önceki zamanlarda pisagor ve aristoteles gibi adamlar tarafından ileri sürülmüş ve eratosthenes tarafından da pratik olarak kanıtlanmıştı. galileo'nun dönemi geldiğinde (16. ve 17. yüzyıllar) eğitimli insanlar arasında dünyanın yuvarlak olduğundan şüphe eden yoktu zaten.

galileo'nun asıl bilimsel devrimi, teleskobuyla yaptığı gözlemlerle heliosentrizmi (güneş merkezcilik) desteklemesiydi. yani dünya, evrenin merkezi değildi; güneşin etrafında dönüyordu. jüpiter'in uydularını gözlemledi, venüs'ün ay gibi evreleri olduğunu gördü ve bu da her şeyin dünya etrafında dönmediğini ispatladı. yani adamın kavgası dünyanın şekliyle değil, dünyanın evrendeki yeriyle ilgiliydi. dolayısıyla ödevinde bunu karıştırma, büyük bir hata olur. dünyanın yuvarlaklığını kanıtlamak çok daha eski bi olay.

ay yok be. galileo dünyanın yuvarlak olduğunu kanıtlamadı. dünyanın yuvarlak olduğu bilgisi ondan çok önce, taa eski yunan zamanlarından beri biliniyodu zaten. aristo bile biliyodu bunu. galileo'nun olayı, dünyanın güneş etrafında döndüğünü savunmasıydı 

valla galileo'nun davası dünyanın yuvarlak olup olmadığı değildi ki. insanlar milattan önce bile biliyodu dünyanın yuvarlak olduğunu. adam teleskopla gözlemler yapıp kopernik'in dediği gibi dünyanın merkezde olmadığını, güneşin merkezde olduğunu (yani heliosentrik modeli) kanıtlamaya çalıştı. asıl büyük olayı buydu.

galileo'nun uğraştığı şey dünyanın şekli değil, konumuydu. dünyanın düz olduğunu düşünen çok az kişi kalmıştı o zamanlar. galileo, kopernik'in fikirlerini destekledi ve teleskobuyla yaptığı gözlemlerle gezegenlerin güneşin etrafında döndüğünü gösterdi. hatta bu yüzden başına belalar açıldı. yuvarlaklık meselesi çoktan çözülmüştü.

benim bildiğim kadarıyla, galileo'nun hiç öyle bir iddiası yoktu. o, dünyanın döndüğünü ve güneşin etrafında hareket ettiğini kanıtlamaya çalıştı. eski yunanlılardan eratosthenes diye bi adam vardı, o bile gölge boylarını ölçerek dünyanın çevresini hesaplamıştı zaten. yani galileo'dan 1800 yıl önce falan.

hayır, kanıtlamadı. dünyanın yuvarlak olduğu falan basit bir bilgiydi o zamanlar. galileo, kilisenin de savunduğu dünyanın evrenin merkezi olduğu (geosentrik) fikrine karşı çıktı. teleskobuyla jüpiter'in uydularını falan gözlemledi ve her şeyin dünya etrafında dönmediğini gösterdi. yuvarlaklığı kanıtlamak çok daha eski bi mesele.

tam tersi canım. galileo zamanında bilim insanları arasında dünyanın yuvarlak olduğu konusunda bir tartışma yoktu zaten. o bilgiyi eski yunanlar halletmişti. galileo'nun mücadelesi, dünyanın değil güneşin evrenin merkezi olduğu fikrini kabul ettirmek içindi. dünyanın güneşe göre hareket ettiğini ispatlamaya çalıştı, yuvarlak olduğunu değil. teleskopla ay'daki dağları falan gözlemleyerek dünyanın kusursuz bir küre olmadığı fikrini bile destekledi ama yuvarlaklık fikrine karşı çıkmadı tabi.