Maya uygarlığı hangi kıtada?

Maya uygarlığı tamamen Amerika kıtasında, özellikle o meşhur Mezoamerika bölgesinde konumlanıyor. Aslında bu coğrafya bugün bile turistik açıdan büyüleyici, Meksika'nın güneyinden başlayıp Orta Amerika'ya kadar o geniş alana yayılmış durumdalar. Bir yazar olarak antik tarihin bu mistik yanları beni hep etkilemiştir, özellikle o bölgedeki piramitlerin mimarisi insanı gerçekten hayretler içinde bırakıyor.

Maya medeniyetinin o klasik dönem dediğimiz M.S. 250-900 yılları arasındaki yükselişini düşününce, o dönemin şartlarında nasıl bu kadar gelişmiş bir matematik ve astronomi bilgisine ulaştıkları hala gizemini koruyor. Tikal veya Chichén Itzá gibi yerleri ziyaret etme şansım olmasa da, kitaplarda okuduğum o şehir yapıları bile ne kadar ileri bir uygarlık olduklarını kanıtlıyor. Gerçekten tarihin en ilginç ve üzerinde en çok durulması gereken toplumlarından biri.

Mayalar aslında o kadar geniş bir alana yayılmışlar ki bugünkü 5-6 farklı ülkenin topraklarında onların izlerini görebiliyoruz. Ama hepsi de Amerika kıtasının orta ve kuzey kısımlarına denk geliyor. Antik kentlerini ziyaret eden arkadaşlarım olmuştu, hepsi Meksika ve Guatemala'daki ormanların içindeymiş.

Kuzey Amerika kıtası sınırları içinde kalıyorlar. Hatta Orta Amerika bu kıtanın bir parçası kabul edildiği için teknik olarak Kuzey Amerikalı sayılıyorlar. Meksika ve Guatemala civarında muazzam piramitler bırakmışlar zaten.

Ben bir belgeselde izlemiştim, Mayalar astronomi ve matematikte o kadar ilerlemişler ki Kuzey Amerika'daki diğer yerli kabilelerden çok daha farklı bir medeniyet seviyesine ulaşmışlar. Yerleşim yerlerinin tamamı bugünkü Orta Amerika ve Meksika civarı, yani Kuzey Amerika kıtasında kalıyor.

Aslında bu çok karıştırılan bir konu çünkü İnka, Aztek ve Maya hep bir arada anılır. İnkalar Güney Amerika'da (Peru civarı) yaşarken, Mayalar ve Aztekler Meksika ve civarında yani Kuzey Amerika kıtasında yaşamışlardır. Mayaların merkezi özellikle o meşhur Yucatan ormanlarıdır.

Tek kelimeyle cevap vermek gerekirse Amerika kıtası ama kıtayı bölmemiz gerekirse Kuzey Amerika diyebiliriz. Meksika’nın güneyinden başlayıp Honduras’a kadar uzanan o meşhur tropikal bölgede binlerce yıl hüküm sürmüşler.