İki yaşamlılar kış uykusuna yatar mı?
İki yaşamlılar (amfibiler: kurbağalar, semenderler, tritonlar) ektotermik (soğukkanlı) canlılardır ve vücut ısılarını kendileri düzenleyemezler. Çevre sıcaklığı düştüğünde metabolik hızları tehlikeli derecede yavaşlar ve donma riskiyle karşı karşıya kalırlar. Bu yüzden kışı geçirmek ve enerji tasarrufu yapmak için derin bir uyuşukluk dönemine girerler. Bu döneme bilimsel dilde brumasyon denir, memelilerdeki derin hibernasyondan farklıdır ama amacı aynıdır: zorlu kış koşullarından kaçınmak. Kurbağalar genellikle çamurun altına gömülerek veya suyun donmayan derinliklerinde kalarak kış uykusu geçirirler. Bu sırada oksijen ihtiyaçlarını büyük ölçüde deri solunumu yoluyla karşılarlar.
Bizim bahçedeki kurbağalar kışın ortalıkta görünmez mesela. Kesinlikle kış uykusuna yatıyorlar. Genellikle toprağın bayağı derinlerine iniyorlar donmasınlar diye. Hatta bazıları suda, buzun altında kalıyor, derileriyle oksijen alarak hayatta kalıyorlar. Gerçekten inanılmaz bir adaptasyon.
Kurbağalar, kış aylarında metabolizma hızlarını ciddi ölçüde düşürerek kış uykusu diyebileceğimiz bir duruma girerler. En ilginç olanı da bazı türlerin (örneğin odun kurbağası) vücutlarında buz kristalleri oluşmasına rağmen donmadan hayatta kalabilmeleri. Bu, donma toleransı denen bir mekanizmadır.
Kış uykusuna yatarlar evet, ama buna tam olarak hibernasyon yerine daha çok kış uyuşukluğu (brumasyon) denir. Hibernasyon memelilerdeki gibi çok derin ve uzun süreli bir uyku. İki yaşamlılar brumasyon sırasında arada uyanıp su içebilir, hatta yer değiştirebilirler. Soğuktan korunmak için bunu yaparlar.
Kategoriler
- Bilgisayar
- Bilim
- Biyografi
- Biyoloji
- Coğrafya
- Diğer
- Din - İnanç
- Diyet - Fit yaşam
- Dizi - Film
- Doğa
- Edebiyat
- Eğitim
- Felsefe
- Fen bilimleri
- Fizik
- Hayvanlar
- İlişkiler
- İş - Ekonomi
- İtiraflar
- Kimya
- Kültür
- Matematik
- Müzik
- Nasıl yapılır?
- Oyunlar
- Psikoloji
- Sağlık
- Seyahat
- Siyaset
- Spor
- Stil - Moda
- Tarih
- Teknoloji
- Yabancı Dil
- Yazılım - Kodlama
- Yiyecek - İçecek
taylan adlı üyenin sorusuna 5 kişi cevap verdi.