Maya uygarlığı Amerika kıtasında, Mezoamerika olarak bilinen bölgede yer almıştır. Bu bölge günümüzde Meksika’nın güneydoğusundan, Guatemala’ya, Honduras’a, Belize’ye ve El Salvador’un batısına kadar uzanan bir alanı kapsamaktadır.
Maya uygarlığı klasik dönemde (M.S. 250-900) en parlak dönemini yaşamış ve Tikal, Palenque, Copán ve Chichén Itzá gibi önemli şehirler kurmuştur. Maya uygarlığı, astronomi, matematik, sanat ve mimarlık gibi alanlarda önemli gelişmeler kaydetmiştir.
Maya uygarlığı Kuzey Amerika kıtasında yer alıyor ama daha spesifik bir yer söylemek gerekirse Orta Amerika diyebileceğimiz bölgede kurulmuşlar. Bugünün haritasına bakarsak Meksika’nın güneydoğusu, Guatemala, Belize, Honduras ve El Salvador’un bir kısmını kapsayan devasa bir coğrafyadan bahsediyoruz. Özellikle Yucatan Yarımadası onların kalbi gibiydi. Yani öyle sanıldığı gibi Güney Amerika’daki İnkalardan çok farklı bir bölgedeler, Meksika taraflarında yaşadılar.
Maya uygarlığı, Kuzey Amerika kıtasında, günümüzdeki Orta Amerika bölgesinde yer almıştır. Bu bölge, Meksika’nın güneydoğusundan Belize, Guatemala ve El Salvador’a kadar uzanır ve ayrıca Honduras’ın batı kısmını da kapsar.
Mayalar aslında o kadar geniş bir alana yayılmışlar ki bugünkü 5-6 farklı ülkenin topraklarında onların izlerini görebiliyoruz. Ama hepsi de Amerika kıtasının orta ve kuzey kısımlarına denk geliyor. Antik kentlerini ziyaret eden arkadaşlarım olmuştu, hepsi Meksika ve Guatemala’daki ormanların içindeymiş.
Kuzey Amerika kıtası sınırları içinde kalıyorlar. Hatta Orta Amerika bu kıtanın bir parçası kabul edildiği için teknik olarak Kuzey Amerikalı sayılıyorlar. Meksika ve Guatemala civarında muazzam piramitler bırakmışlar zaten.
Tek kelimeyle cevap vermek gerekirse Amerika kıtası ama kıtayı bölmemiz gerekirse Kuzey Amerika diyebiliriz. Meksika’nın güneyinden başlayıp Honduras’a kadar uzanan o meşhur tropikal bölgede binlerce yıl hüküm sürmüşler.
Aslında bu çok karıştırılan bir konu çünkü İnka, Aztek ve Maya hep bir arada anılır. İnkalar Güney Amerika’da (Peru civarı) yaşarken, Mayalar ve Aztekler Meksika ve civarında yani Kuzey Amerika kıtasında yaşamışlardır. Mayaların merkezi özellikle o meşhur Yucatan ormanlarıdır.
Ben bir belgeselde izlemiştim, Mayalar astronomi ve matematikte o kadar ilerlemişler ki Kuzey Amerika’daki diğer yerli kabilelerden çok daha farklı bir medeniyet seviyesine ulaşmışlar. Yerleşim yerlerinin tamamı bugünkü Orta Amerika ve Meksika civarı, yani Kuzey Amerika kıtasında kalıyor.