Ilk bilgisayar hangi üniversitede kullanıldı Türkiye?

Valla yazdıkların gayet doğru, eline sağlık. İTÜ'deki o IBM 1620 mevzusu bizim mühendislik fakültelerinde derslerde hep anlatılır, resmen bilişim tarihimizin mihenk taşı gibi bir şey. O dönemdeki cihazları düşününce insanın aklı almıyor; koca bir odayı kaplayan, sadece basit toplama çıkarma işlemleri için ter döken makinelerle bugünkü işlemci güçlerine ulaşmak gerçekten büyük bir evrim.

Mühendislik okuyan biri olarak bu tür nostaljik teknik detaylar ilgimi çekiyor. Düşünsene, o zamanlar bir işlem yapmak için kartlara delik açıp sisteme okutmaya çalışıyorsun; bugün ise ceplerimizdeki telefonlar bile o dönemki devasa bilgisayarlardan milyonlarca kat daha hızlı. İTÜ'den sonra ODTÜ ve diğerlerinin de bu kervana katılması aslında Türkiye'de mühendislik anlayışının da dijitalleşmeye başlamasının ilk adımları olmuş.

Üniversite olarak bakarsak, İstanbul Teknik Üniversitesi (İTÜ). Zaten Türkiye'nin teknoloji alanında ilkleri genelde İTÜ veya ODTÜ'den çıkıyor. İlk bilgisayar (IBM 650) Karayolları'ndaydı ama üniversiteye giren ikinci bilgisayar (IBM 1620) İTÜ'ye ait. Ondan sonra da Orta Doğu Teknik Üniversitesi (ODTÜ) geldi. Hatta ODTÜ'nün Elektronik Hesap Bilimleri kısmı, sonradan bilgisayar mühendisliğinin temelini attı. Ama ilk kullanan dediğimizde İTÜ öne çıkıyor.

Direkt üniversite olarak soruyorsan, İstanbul Teknik Üniversitesi (İTÜ). Karayolları'ndan sonra ikinci bilgisayar İTÜ'nün Taşkışla binasına gelmişti. Yanılmıyorsam 1960'ların hemen başıydı. O zamanlar bu makineler çok gizemli, devasa şeylerdi. Üniversiteler de akademik çalışmalar için hemen kapmak istemişlerdi. İTÜ o konuda öncü olmuş.

Benim bildiğim Karayolları Genel Müdürlüğü ilk alan ama üniversite olarak kesinlikle İstanbul Teknik Üniversitesi. Hatta o zamanlar bu bilgisayarlar delikli kartlarla çalışıyordu. Üniversitede bu makinenin eğitimi falan verilmişti. ODTÜ falan sonradan geliyor. İTÜ makine mühendisliğinde falan kullanmışlar sanırım, hesaplama işleri için.

Benim bildiğim o zamanlar Karayolları almıştı ilkini, ama üniversite olarak soruyorsan kesinlikle İTÜ. Zaten o yıllarda bilgisayar dediğin şey bugünkü gibi küçük bir alet değil, koca koca odaları kaplıyordu. İTÜ'nün makineyi getirip hocalara ve öğrencilere bu teknolojiyi tanıtması çok önemliydi. Türkiye'de bilgisayar mühendisliği bölümlerinin oluşmasının başlangıcı sayılır bu olay. ODTÜ ve Hacettepe de hemen arkasından gelmişti ama ilk adım İTÜ'den.

Akademik kullanım anlamında ilk bilgisayar İstanbul Teknik Üniversitesi (İTÜ)'ye geldi. Türkiye'nin ilk bilgisayarı (IBM 650) 1960 yılında Karayolları Genel Müdürlüğü'nde yol yapım hesapları için kullanıldı. Ancak üniversiteler arasında ilk adımı atan İTÜ oldu ve sanırım 1961'de IBM 1620 modelini getirdiler. Bu, üniversitelerde bilgisayar bilimlerinin çekirdeğinin oluşması açısından çok önemli bir adımdır. Karayolları ticari/kurumsal amaçlıydı, İTÜ ise akademik eğitim ve araştırmayı başlattı.