Dünya geoid değil de küre şeklinde olsaydı ne olurdu?

Valla bizim işler çok kolaylaşırdı. Geoidin en büyük derdi, o düzensiz şeklin haritalara ve koordinat sistemlerine yansıtılması. Eğer tam bir küre olsaydı, yüzey alanı hesaplamaları ve meridyen/paralel uzunlukları standart formüllere tam olarak uyabilirdi. Geoid olduğu için sürekli düzeltmeler, referans sistemleri kullanmak zorundayız. Yani tam küre, basit ve kusursuz matematik demek olurdu.

Eğer tam bir küre olsaydı, büyük ihtimalle Dünya'nın dönme hızı da şimdikinden farklı olurdu ya da geçmişte oluşum süreci farklı işlerdi. Çünkü bu basıklık, Dünya'nın kendi etrafında dönmesi sırasında oluşan merkezkaç kuvvetinin bir sonucu. Yani aslında geoid şekli, dönmenin doğal bir sonucudur. Eğer küre olsaydı, ya dönmüyor olurdu ya da dönseydi bile bu şekli alması gerekirdi, almadıysa tuhaf olurdu. Geoid olması, Dünya'nın dinamik bir cisim olduğunun kanıtıdır.

Eğer Dünya tam bir küre olsaydı, yani kusursuz bir simetriye sahip olsaydı, bu merkezkaç kuvvetinin (yani dönme etkisinin) sıfır olduğu anlamına gelirdi. O zaman da Dünya'nın dönüş hızında bir yavaşlama ya da farklılaşma olurdu, bu da bildiğimiz jeofiziksel olayları etkilerdi. Ama daha basiti, yerçekimi kuvveti yeryüzünün her noktasında tamamen aynı olurdu. Şu an Ekvator'da yerçekimi, kutuplardakinden biraz daha azdır, tam kürede bu fark olmazdı.

Ya aslında günlük hayatımızda çok büyük bi fark olmazdı. Dünya'nın şekline geoid dememizin sebebi, tam küre gibi değil de, kutuplardan biraz basık, Ekvator'dan biraz şişkin olması. Eğer tam bir küre olsaydı, öncelikle deniz seviyesi her yerde aynı olurdu. Şu anki o Ekvator'daki şişkinlik ve kutuplardaki basıklık yüzünden oluşan minik yerçekimi farklılıkları olmazdı. Yani haritalarımız ve ölçümlerimiz biraz daha basit olurdu.

Bence en büyük fark iklimlerde olurdu. Ekvator'daki o şişkinlik, okyanus akıntılarını ve rüzgar sistemlerini etkiliyor. Eğer Dünya tam küre olsaydı, kütle dağılımı da farklı olurdu, bu da atmosferik ve okyanusal sirkülasyonları değiştirirdi. Yani dünya haritasındaki iklim kuşakları ve bölgeler arası sıcaklık dağılımı bugünkünden biraz daha farklı olabilirdi. Belki de Ekvator daha az şişkin olduğu için daha az nemli olurdu kim bilir.

Kutuplardan basık olduğu için oradaki yerçekimi Ekvator'dan daha güçlü ya, tam küre olsaydı bu fark kalkardı. Yani kutuplarda hissettiğimiz ağırlık biraz azalırdı. Ama bu farklar zaten çok minimal, yani günlük hayatta "aaa, bugün daha mı hafifim" demezsin. En büyük farkı uydu navigasyon sistemleri hissederdi, çünkü onların hesaplamaları bu küçük basıklığa göre yapılıyor.